PQQ 20 mg per dag verbetert selectieve aandacht en werkgeheugen bij gezonde ouderen

Naarmate we ouder worden neemt de mitochondriele kwaliteit in de hersencellen af. Minder efficiente energieproductie in prefrontale neuronen vertaalt zich in tragere reactie, minder cognitieve flexibiliteit en zwakker werkgeheugen – klachten die veel ouderen herkennen als “moeilijker de draad vasthouden”. PQQ (pyrroloquinoline-quinone) is een redox-actief co-factor in de electronentransportketen en een van de weinige stoffen waarvan preklinisch onderzoek suggereert dat het mitochondriele biogenese daadwerkelijk stimuleert – dus niet alleen bestaande mitochondrien beschermt maar de aanmaak van nieuwe stimuleert. De vraag is: vertaalt dit celmechanisme zich in meetbare cognitieve winst bij ouderen? Deze RCT test dat.

Wat hebben de onderzoekers gedaan?

In deze RCT werden 41 gezonde oudere volwassenen gerandomiseerd naar 12 weken BioPQQ (pyrroloquinoline-quinone disodium salt) 20 mg per dag of een identieke placebo. De studie was dubbelblind en placebogecontroleerd. Cognitie werd op meerdere manieren objectief gemeten: de Stroop-test en reverse Stroop-test voor selectieve aandacht (het vermogen om afleiders te negeren), plus de Touch M-test op tablet voor visuo-spatiele cognitie en werkgeheugen. Als bonus werd near-infrared spectrometrie (NIRS) toegepast om te kijken of PQQ ook aantoonbaar de cerebrale doorbloeding beinvloedt in de prefrontale cortex. Veiligheid werd gecheckt met bloed- en urine-onderzoek.

Wat kwam eruit?

• Op de Stroop-test was de verandering in de interferentie-ratio significant kleiner in de PQQ-groep dan in placebo – een aanwijzing voor betere aandachtsselectie.
• Op de Touch M-test (werkgeheugen) was er significante verbetering, met name in de subgroep met een baseline-score onder de 70 – dus juist de mensen die het cognitief het meest nodig hadden.
• Bij preliminaire NIRS-metingen leek de cerebrale bloedstroom in de prefrontale cortex toe te nemen na PQQ-inname.
• Er waren geen abnormale bloed- of urine-parameters, geen internistische bijwerkingen bij lichamelijk onderzoek.
• Alle 41 deelnemers voltooiden de studie zonder ernstige incidenten.

Wat betekent dit voor jou?

Als je merkt dat je concentratie moeilijker vast te houden is, dat afleidingen sneller doorbreken, of dat je bij mentaal veeleisend werk vermoeider raakt dan tien jaar geleden – en je bent boven de 55 – dan is dit een van de weinige natuurstoffen met een concrete evidence-base. 20 mg PQQ (bij voorkeur de disodium-zout vorm) per dag gedurende minimaal 12 weken, ingenomen in de ochtend omdat het licht stimulerend kan werken. PQQ combineert goed met CoQ10 100-200 mg omdat beide op verschillende punten in de electronentransportketen werken. Belangrijk: de studie is klein (n=41) en het effect is subtiel – dit is geen medicijn dat een aanwezige beginnende dementie omkeert. Voor mensen met vastgestelde MCI of alzheimer is verwijzing naar een neuroloog belangrijker dan suppletie.

Hoe past dit in onze aanpak?

Bij subjectieve cognitieve achteruitgang brengen we altijd het complete plaatje in kaart voordat we suppletie inzetten. Standaard bloedcheck omvat homocysteine, holotranscobalamine (B12-actief), vitamine D, TSH, ferritine, hs-CRP, HbA1c en lipidenprofiel – want vasculaire risicofactoren, insulineresistentie en vitamine-tekorten zijn behandelbare oorzaken van cognitieve klachten. We voegen een MoCA of MMSE toe als objectieve baseline, plus een subjectief energie- en helderheid-dagboek. Alleen als deze basiscomponenten in orde zijn en de klachten blijven bestaan, overwegen we mitochondriele suppletie zoals PQQ 20 mg per dag naast CoQ10 100-200 mg. Na 12 weken herhalen we de cognitieve screener plus subjectieve score.

Bron

PubMed (PMID 26782228) — Effect of the Antioxidant Supplement Pyrroloquinoline Quinone Disodium Salt (BioPQQ) on Cognitive Functions. Advances in Experimental Medicine and Biology, 2016. DOI: 10.1007/978-1-4939-3023-4_40.