Vitamine K2 (MK-7) 180 mcg per dag remt arteriele verstijving bij postmenopauzale vrouwen

Arteriele stijfheid is een van de sterkste voorspellers van hart- en herseninfarcten, onafhankelijk van bloeddruk en cholesterol. Na de menopauze versnelt de arteriele veroudering in vrouwen aanzienlijk. Vitamine K2 activeert matrix Gla-eiwit (MGP) – een lichaamseigen mechanisme dat calcium uit de vaatwand houdt en daar in de botmatrix opneemt. In observationele studies is een hogere K2-inname geassocieerd met minder coronairverkalking, maar interventiestudies bleven lang uit. Deze landmark 3-jaars RCT levert de eerste harde evidence dat suppletie met menaquinone-7 werkelijk de arteriele functie verbetert.

Wat hebben de onderzoekers gedaan?

In deze dubbelblinde placebogecontroleerde RCT werden 244 gezonde postmenopauzale vrouwen tussen 55 en 65 jaar zonder cardiovasculaire ziekte gerandomiseerd naar menaquinone-7 180 mcg per dag (n=120, als MenaQ7 formulatie) of een identieke placebo (n=124). De studie liep 3 jaar – een ongewoon lange follow-up voor een supplement-studie. De primaire uitkomstmaat was carotis-femorale pulse wave velocity (cfPWV), de gouden standaard voor arteriele stijfheid. Secundaire uitkomsten waren de Stiffness Index beta (via echografie), intima-media dikte, distensibility en compliance van de halsslagader, en de vitamine K-status via ongecarboxyleerd matrix Gla-eiwit in plasma.

Wat kwam eruit?

• Na 3 jaar was de cfPWV significant lager in de MK-7 groep dan in placebo – de arterien werden meetbaar minder stijf.
• De Stiffness Index beta daalde significant in de MK-7 groep (p<0.05), terwijl placebo een stijging vertoonde.
• Bij vrouwen met hoge baseline stijfheid (stiffness index >10.8) waren de effecten het grootst: distensibility, compliance en Young’s Modulus alle significant verbeterd.
• Ongecarboxyleerd MGP (marker van vitamine K-status) daalde met 50 procent in de MK-7 groep – een bevestiging dat de dosering effectief was op celniveau.
• Geen ernstige bijwerkingen; het middel werd zeer goed verdragen over de 3 jaar.
• Een 1-jaars follow-up trial (n=243, mannen en vrouwen 40-70 jaar met vitamine K-insufficientie) bevestigde: 180 mcg MK-7 daalde cfPWV al binnen 1 jaar significant bij mensen met verhoogd dp-ucMGP.

Wat betekent dit voor jou?

Als je postmenopauzaal bent, geen statine gebruikt maar toch cardiovascular risico wilt beheren, of als bij je een verhoogde arteriele stijfheid is gemeten (pulse wave velocity boven de referentie), is menaquinone-7 een van de weinige suppletie-opties met werkelijk hard bewijs voor arteriele functie. De effectieve dosering is 180 mcg per dag, ingenomen met een vetrijke maaltijd zoals het avondeten omdat K2 vetoplosbaar is. Reken op minimaal 12 maanden voor meetbaar effect en 3 jaar voor duidelijke klinisch harde eindpunten. Combineer met de andere pijlers: mediterraan dieet, voldoende beweging, en behandeling van hoge bloeddruk waar nodig. Belangrijkste aandachtspunt: als je een vitamine K-antagonist (warfarine, acenocoumarol, fenprocoumon) gebruikt, is MK-7 absoluut gecontra-indiceerd zonder overleg met de trombosedienst.

Hoe past dit in onze aanpak?

Bij cardiovascular risicomanagement kijken we standaard naar apoB (aantal atherogene deeltjes), Lp(a), hsCRP, homocysteine en insulineresistentie. Bij postmenopauzale vrouwen en bij patienten met vaatlijden zonder klassieke risicofactoren voegen we de vitamine K-status toe: dp-ucMGP als beschikbaar (meest specifieke marker) of anders de klinische aanwijzingen zoals coronairverkalking, calcificatie op echo of pulse wave velocity boven referentie. Bij bevestigde vitamine K-insufficientie of aantoonbare arteriele stijfheid is MK-7 180 mcg per dag een goed onderbouwde route. We herhalen dp-ucMGP na 12 weken (moet significant dalen) en de pulse wave velocity na 12 maanden om objectief te zien of we op de goede weg zijn.

Bron

PubMed (PMID 25694037) — Menaquinone-7 supplementation improves arterial stiffness in healthy postmenopausal women. A double-blind randomised clinical trial. Thrombosis and Haemostasis, 2015. DOI: 10.1160/TH14-08-0675.