Prunella vulgaris vermindert mannelijke lagere urinewegklachten in een RCT

Vaker plassen, een zwakke straal, nadruppelen of nachtelijk plassen kunnen het dagelijks functioneren sterk beinvloeden. Zulke lagere urinewegklachten hebben echter meerdere mogelijke oorzaken en verdienen eerst een goede beoordeling. Een recente gerandomiseerde studie onderzocht of het kruid Prunella vulgaris, ook bekend als gewoon brunel, de symptoomlast bij volwassen mannen kan verminderen.

Wat hebben de onderzoekers gedaan?

De studie was gerandomiseerd, dubbelblind en placebo-gecontroleerd. In totaal werden 80 mannen van 40 tot 75 jaar toegewezen aan Prunella vulgaris-extract of placebo. De interventie bestond uit 600 mg extract per dag, oraal ingenomen gedurende 12 weken. Na uitval voltooiden 75 mannen de studie: 39 in de extractgroep en 36 in de placebogroep. De belangrijkste uitkomst was de verandering in de International Prostate Symptom Score (IPSS), een vragenlijst die de ernst van urinewegklachten en de invloed ervan op het dagelijks leven samenvat.

Wat kwam eruit?

• Na 12 weken daalde de totale IPSS met gemiddeld 5.2 +/- 4.6 punten in de Prunella-groep.
• In de placebogroep was de gemiddelde verandering -2.8 +/- 4.3 punten.
• Het verschil tussen de groepen was statistisch significant (p=.014).
• De analyse betrof de totale symptoomscore en bewijst niet dat elk afzonderlijk symptoom in dezelfde mate verbetert.
• De beperkte omvang en duur van de trial maken grotere en langere studies nodig voordat de plaats van het extract vaststaat.

Wat betekent dit voor jou?

Bij een volwassen man met beoordeelde, niet-acute lagere urinewegklachten kan Prunella vulgaris 600 mg per dag gedurende 12 weken als aanvullende optie worden besproken. De studie zegt niet dat een plantenextract een prostaatonderzoek, urineonderzoek of behandeling van een infectie kan vervangen. Bloed in de urine, koorts, pijn, plots niet meer kunnen plassen of een snel veranderend klachtenpatroon zijn redenen voor directe medische beoordeling. Ook bestaande medicatie, antistolling en een geplande ingreep moeten vooraf worden meegenomen.

Hoe past dit in onze aanpak?

Voor de start leggen we IPSS, nycturie, urinestroom, medicatie en de duur van de klachten vast. Afhankelijk van leeftijd, risico en symptomen kunnen urineonderzoek, beoordeling van het blaasresidu, lichamelijk onderzoek en PSA aan de orde zijn. Tijdens een proefperiode van 12 weken volgen we IPSS rond week 6 en week 12, naast urinestroom, nachtelijk plassen, bijwerkingen en therapietrouw. Bij cardiovasculaire of metabole risicofactoren kunnen bloeddruk, glucose en lipiden worden meegenomen. De uitkomst moet worden beoordeeld naast urologische bevindingen, niet los daarvan.

Bron

PubMed (PMID 41047360) – Efficacy of Prunella vulgaris on Male Lower Urinary Tract Symptoms: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Clinical Trial. World Journal of Men’s Health, 2025. DOI: 10.5534/wjmh.250154.